Spot Bitcoin ETF’lerinin Tarihi
Spot Bitcoin ETF’lerinin tarihi 10 yıl öncesine kadar uzanıyor.
10 Ocak’ta ABD Menkul Kıymetler ve Borsa Komisyonu (SEC), 11 spot Bitcoin ETF başvurusunu onayladı. 11 Ocak 2024 tarihinde spot Bitcoin ETF’leri ABD borsalarında işlem görmeye başladı. SEC’in spot Bitcoin ETF’lerine yeşil ışık yakmasıyla birlikte böylece 10 yıldır süren heyecanlı bekleyiş de sona erdi.
2013 yılında yapılan ilk spot Bitcoin ETF başvurusunun arkasında, günümüzde kripto para para topluluğunun tanıdığı isimler var: Gemini borsasının kurucuları Tyler ve Cameron Winklevoss.
2013 yılında Winklevoss ikizleri spot Bitcoin ETF’i başlatmak için SEC’in kapısına dayandı. Yine aynı yıl dijital varlık yönetim şirketi Grayscale, Bitcoin Investment Trust’ı (GBTC) piyasaya sürdü.
SEC, başvurularında yaptığı birkaç düzeltmenin ardından 2017 yılında Winklevoss ikizlerinin yaptığı spot Bitcoin ETF başvurusunu reddetti. ABD Menkul Kıymetler ve Borsa Komisyonu (SEC) bu karara gerekçe olarak Bitcoin piyasalarının yeterince olgunlaşmamasını gösterdi.
2016 yılında Bitcoin Investment Trust (GBTC) ürününü spot Bitcoin ETF’ine dönüştürmek için SEC’e başvuran Grayscale da 2017 yılında bu başvurusunu geri çekti.
Tyler ve Cameron Winklevoss, 2018 yılında spot Bitcoin ETF’i başlatmak için bir kez daha SEC’in kapısına dayandı. Ancak SEC, Bitcoin piyasasının manipülasyona açık olduğunu belirterek bu başvuruyu reddetti.
Grayscale’ın Açtığı Dava
2020 yılında Grayscale, GBTC fonunu tezgah üstü piyasalarda işlem gören bir ürüne dönüştürdü. Aynı yıl VanEck, spot Bitcoin ETF’i başlatmak için SEC’e başvuru yaptı. Bitwise ise 2019 yılında yaptığı spot Bitcoin ETF başvurusunu geri çekti.
2021 yılında Bitwise SEC’e yeni bir spot Bitcoin ETF başvurusu yaptı. SEC, VanEck tarafından yapılan spot Bitcoin ETF başvurusunu reddetti. Bu süreçte SEC’te başkanlık değişimi yaşandı ve Jay Clinton’ın yerine Gary Gensler getirildi. 2021 yılında Grayscale, GBTC ürününü spot Bitcoin ETF’ine dönüştürmek için bir başvuruda daha bulundu.
2021 yılında SEC, vadeli Bitcoin ETF’lerine onay verdi. Böylelikle vadeli Bitcoin ETF’leri ABD’de faaliyete geçti.
2022 yılında ABD Menkul Kıymetler ve Borsa Komisyonu (SEC) aralarında SkyBridge, Fidelity, Bitwise ve Grayscale gibi şirketler tarafından yapılan birçok başvuruyu reddetti. Grayscale, bu tutumu nedeniyle SEC’e dava açtı. 29 Ağustos 2023 tarihinde mahkeme, SEC’e Grayscale’ın başvurusunu yeniden değerlendirmesini emretti.
SEC Hack’lendi
Mahkemenin dönüm noktası niteliğindeki bu kararının ardından spot Bitcoin ETF’lerinin onaylanacağına dair beklentiler arttı. Bununla birlikte mahkeme kararından önce spot Bitcoin ETF başvurusunda bulunan Ark Invest, BlackRock, Fidelity ve Invesco gibi devler de SEC’e spot Bitcoin ETF başvurusunda bulunmuştu. Özellikle BlackRock ve Fidelity’nin spot Bitcoin ETF’i için başvuruda bulunması, SEC’in bu kez spot Bitcoin ETF’lerine yeşil ışık yakacağına dair beklentileri ciddi anlamda arttırdı.
Başvuru sahipleri de Grayscale’ın mahkeme zaferinin ardından mahkemenin spot Bitcoin ETF’lerine yönelik katı tutumunun yumuşadığını açıkladı.
2023 yılında yapılan 13 spot Bitcoin ETF başvurusu için son karar 10 Ocak 2024 olarak belirlenmişti. Dolayısıyla 2023 yılının ikinci yarısında beklentilerle birlikte Bitcoin (BTC) fiyatında da ciddi yükselişler yaşandı.
Tüm dünyada nefesler tutulmuş beklenirken 9 Ocak 2024 tarihinde SEC’in Twitter hesabı hack’lendi ve spot Bitcoin ETF’lerinin onaylandığına dair bir paylaşım yapıldı. Büyük bir coşkuya yol açan bu paylaşımın kısa süre içerisinde sahte olduğu anlaşıldı. Gary Gensler, Twitter (X) hesabı üzerinden paylaşım yaparak SEC’in resmi Twitter hesabının hack’lendiğini duyurdu.
Dönüm Noktası Niteliğinde Bir Karar
9 Ocak’ta gelen sahte onaydan bir gün sonra 10 Ocak’ta SEC spekülasyonlara noktayı koydu ve 11 spot Bitcoin ETF başvurusunu onayladığını duyurdu. Onaylanan spot Bitcoin ETF’leri 11 Ocak’ta ABD borsalarında işlem görmeye başladı ve ilk işlem gününde 4 milyar dolarlık toplam hacime ve 700.000 işleme ulaştı.
